2 of 90
Winkel in de kijker: Akim (Groningen)
tekst en foto's: Martin Hofman
De meest noordelijk gelegen en ook grootste stripwinkel van Nederland is Akim van John Onnes. Zelf houdt hij het liefst van “oude jongensstrips", hoewel zijn klantenbestand vrij uiteenlopend is met bijna een derde onder de dertig jaar, vrouwen die meer voor manga en comics gaan en ouderen met een grotere voorkeur voor integrales. De overname van een gigantische comicwinkel en het runnen van een webshop die 70% van de omzet bepaalt, heeft van Akim een belangrijke speler gemaakt. Johns Groningse trots manifesteert zich in het uitgeven van dialectedities van Nederlandse strips die mooie (en uitverkochte) oplages halen.
Industriële winkelstraat
De meest noordelijke Nederlandstalige stripspeciaalzaak is Akim in Groningen. Uitbater John Onnes heeft als vaste medewerkers Rudi, Levi, Raymon, Sander en Robin. Dat is nodig, want met zijn winkelruimte van 450 m² aan strips is Akim ook nog eens de grootste stripspeciaalzaak van Nederland. Op de begane grond is de oppervlakte 350 m², en de entresol-bovenverdieping is 100 m². Achter de schermen bevindt zich nog een doolhof aan kamers met werk- en opslagruimtes. Elke medewerker heeft zijn eigen specialiteit, en John zegt dat hij overal een beetje van weet.
Opmerkelijk is dat deze winkel zich op een (gemengd) bedrijventerrein bevindt. John: "Vroeger was dit een doodlopende straat, maar ondertussen is het een doorgaande weg geworden. Het is nu de weg naar de grootste scholen van Groningen. De scholieren passeren hier allemaal per fiets, en velen daarvan komen hier regelmatig winkelen. Bovendien is deze zaak gemakkelijk bereikbaar per auto en er is altijd parkeerplaats beschikbaar. Je mag wel zeggen dat dit een industriële winkelstraat is geworden met veel winkels."
"Ik zit inmiddels veertig jaar in deze straat, maar die eerste jaren had ik een andere onderneming in deze ruimte, namelijk een voordeelwinkel, een beetje vergelijkbaar met een Action-winkel. Maar dat was niet mijn passie, en strips zijn dat wel. Ik stond vanaf 1999 al wel met een kraam op vrijwel alle stripbeurzen in Nederland. Een paar klanten hielpen mee, zodat wij met vijf of zes het Akim-kraam bemanden."
"In 2007 maakte ik van mijn hobby mijn werk en startte ik hier als stripspeciaalzaak. Dat begon met een klein hoekje in de grote winkelruimte. Geleidelijk aan werd de stripwinkel steeds groter en de voordeelwinkel steeds kleiner, tot die in het niets verdween en de stripwinkel alle ruimte in beslag nam."
"Voor stripbeurzen heb ik nu geen tijd meer. Dat was enorm veel werk. Ik had een vrachtwagen — speciaal voor de stripbeurzen had ik die gekocht — waarin ik de helft van de albums van de winkel inlaadde. Op de beurzen was het dan alles uitladen en weer inladen."
Antiquarisch
John: "Toen ik nog op de beurzen stond, verkocht ik alleen tweedehands en antiquarisch. Ik had daar onder meer materiaal van Marten Toonder en Piet Wijn in de aanbieding. Ik had ook alles te koop van de Lombard Collectie, Collectie Jong Europa en de Favorieten-reeks. Allemaal mooie uitgaves. De stand was twintig meter lang, en ik stond er bekend om het grootste aanbod aan Nederlands antiquariaat te hebben. Indien ik door een bepaald aanbod antiquarisch heen was, kocht ik ergens wel een nieuwe voorraad in. Mijn aanbod antiquarisch is de laatste jaren wel verminderd. Niet dat ik geen antiquarisch meer inkoop, maar ik ben me meer op andere zaken gaan richten. Als me iets aangeboden wordt, koop ik het eventueel nog wel."
"Ik kocht ooit, van destijds de grootste Jean Dulieu-verzamelaar van Nederland, de complete verzameling van Paulus de Boskabouter in eerste druk en in prachtige staat, met allemaal originele aquarellen en originele covers. Daar stond ik dan mee op de jaarbeurs in Utrecht. Niet om ze te verkopen, maar om ze tentoon te stellen. Iedereen wou daar van alles van kopen, maar ik antwoordde ze dat ze me dan een mailtje moesten sturen met wat ze wilden kopen. Op de volgende stripbeurs verkocht ik dan aan die geïnteresseerden. Dat was hartstikke leuk!"
Misverstand tussen fysieke winkel en webshop
In het verleden werden graphic novels enkel in het Nederlands aangeboden. Pas de laatste tijd worden er ook Engelstalige verkocht. Lord of the Flies van Aimée de Jongh en de reeks Blake en Mortimer verkoopt Akim nu ook in het Engels. Er zijn immers klanten die het liefst in het Engels lezen. Franstalige nieuwe uitgaven, op Asterix na, doet John niet, tenzij iemand ernaar vraagt, en dan bestelt hij dat apart.
John: "In het zuiden van Nederland kan je misschien nog op Franstalige interesse rekenen, maar in Groningen schiet dat niet op. Jammer is dat er veel strips in het Frans uitgegeven zijn die nog niet in het Nederlands bestaan."
Tweedehands en manga lopen wel heel goed bij Akim.
Het valt op dat er meer medewerkers in de bureauruimte aan het werk zijn dan in de winkel. Dat komt door de webwinkel die veel aandacht opeist.
John: "Er bestaat een misverstand dat een webwinkel niet zo duur als een fysieke winkel hoeft te zijn, maar dat is nergens op gebaseerd. Een webwinkel vraagt namelijk veel meer werk dan een fysieke winkel. Bij een webwinkel moet je zelf de strips bij elkaar halen, controleren én inpakken, wat veel tijd kost. In een fysieke winkel neemt de klant zelf zijn of haar stripalbum, je rekent af en je zegt 'Tot de volgende keer!'"
"We hebben tijdens Corona verbouwd, waardoor we er een heel mooie winkel van gemaakt hebben en er zich een groei in de winkelomzet gemanifesteerd heeft, maar je mag rekenen dat de webwinkel 70% van onze omzet uitmaakt."
Vorig jaar hebben we de grote comic store Vault 13 uit Venlo met hun complete voorraad van 120.000 comics overgenomen. Daar zat wel wat dubbel bij, maar het was allemaal vrij recent spul. Vault 13 was een pure comicwinkel die enkel Amerikaanse strips verkocht. Die overname gebeurde niet omdat ik hun omzet wou hebben, maar wel omdat ik onze klanten in de winkel het Amerikaanse pakketje wou aanbieden. Dus het was mij meer om de totaliteit te doen. Ik gebruik de naam Vault 13 nog, maar binnenkort gaat die op in Comic Stripshop, het vooruitbestellen van comics en manga is nu dus ook mogelijk."
"Eerder had ik in 2014 Comic Stripshop uit Den Haag overgenomen. Dat was in Nederland de allereerste stripwebwinkel met een winkelmandje. Ik heb er uit respect voor gekozen om die naam te laten bestaan omdat het de oudste webwinkel van Nederland is, niettegenstaande het vandaag gewoon deel uitmaakt van de Akim-webshop. Comic Stripshop is overigens ook een mooie naam."
Ruim klantenbestand
Akim kan bogen op een ruim klantenbestand van 30% onder de dertig jaar, ook redelijk veel vrouwen, die voornamelijk manga en Amerikaans strips kopen. Het oudere publiek gaat meer voor de integrales.
John vindt zelf dat hij te weinig signeersessies organiseert, maar dat heeft met de afstand te maken. Groningen ligt ver van het midden van het land, zodat je zowel voor de heen- als de terugreis een paar uur kwijt bent. En dat voor een signeersessie van drie uur.
John is trots op de uitgave van een aantal strips in oblong ormaat in het Gronings die hij gerealiseerd heeft, namelijk de Groninger Stripreeks. Dit zijn strips van De Rechter, Sigmund, S1ngle, Elsje en Dirkjan. Die zijn elk in oplagen van 2.500 exemplaren gedrukt, en John heeft bijna zijn hele voorraad verkocht.
Het aanbod van beeldjes is bescheiden in verhouding tot de megagrote winkel.
John: "Ik ben er geen liefhebber van. De winstmarges zijn heel laag en wanneer je tien beeldjes verstuurt gaat er altijd wel één stuk en heb je niets verdiend. Puzzels verkoop ik wel, maar van games heb ik alleen oud materiaal, dus antiquarische exemplaren."
De A van Akim
De achterkant van de winkel is versierd met een mural van Batman, met onderaan de skyline van Groningen, waar de contouren van het Forum en de Martinitoren te zien zijn. Deze mural van 25 meter breed werd gemaakt door een Groningse jonge kunstenaar.
Op de banner van de website figureert Akim, een stripfiguur uit vervlogen tijden. John: "De meeste mensen vragen zich af wie dat is. Ik heb die naam in 1999 gekozen omdat hij met een A begint, want dan stond je destijds bovenaan in het telefoonboek. Akim is natuurlijk een beschermde naam van uitgeverij Walter Lehning. De rechthebbende kwam jaren later in de winkel en zei dat hij het hartstikke prima vond dat we die naam gebruikten, en dat het op gebied van de rechten geen probleem was."
De winkel is maar drie dagen per week open op donderdag, vrijdag en zaterdag. Op maandag, dinsdag en woensdag wordt er ook gewerkt, maar dan alleen voor de webshop. Toch kunnen de klanten op die dagen wel terecht om hun bestelling op te halen.
Die klanten komen voornamelijk uit het noorden van Nederland. In de vakantieperiodes komen er wel veel mensen van alle kanten uit Nederland over de vloer. John lacht dat hij goede zaken zou doen, mocht hij een bed & breakfast starten. Hij voegt eraan toe dat veel Nederlandse stripliefhebbers over het land reizen om stripwinkels te bezoeken. Stripfans die bijvoorbeeld in Drenthe verblijven tijdens een vakantie, gaan sneller een keertje naar Groningen omdat het dan dichterbij is om even naartoe te rijden.
Eigen voorkeuren
John: "Zelf ben ik vrij simpel in het lezen van strips. Ik ben fan van alles van Jean-Yves Delitte. Zijn stijl vind ik echt geweldig. Ach, als het over cowboys, indianen en piraten gaat ben ik al lang gelukkig. Eigenlijk de oude jongensstrips, die vind ik het mooist. Af en toe lees ik weleens een mooie one-shot of graphic novel, want daar zijn ook wel fantastische verhalen bij. Maar dat is niet wat ik verzamel."
"Wat ik het mooist vind in mijn winkel? Dat is de één meter hoge originele potloodtekening voor La Mode van Edgar P. Jacobs. Die staat niet op mijn webwinkel. Deze zou best op een veiling verkocht kunnen worden. Dan weet je dat hij naar een liefhebber gaat. Verder heb ik een mooie covertekening van Tom Poes, die de brand overleefd heeft in de Toonder Studios. Dat kan je zien aan de onderkant van de tekening, waar een klein beetje waterschade is. Daar vraag ik veel geld voor omdat ik hem eigenlijk niet kwijt wil."
"De wereld van de stripspeciaalzaken is eigenlijk wel mooi, hè? Ik ben in Stripwinkel Beo in Antwerpen geweest. Dat is toch de grootste van België? En wanneer ik dan even verderop ga, kom ik terecht bij Mekanik. Die is echt geweldig. Bij Beo staat de meeste handel, maar wanneer ik bij Mekanik binnenkom, dan denk ik dat dit is wat een stripwinkel hoort te zijn. Dat vind ik mooi. Het interieur sluit trouwens goed aan bij de naam. Beo heeft veel Europees en Mekanik veel Amerikaans, dus ze bijten elkaar niet."
"Waar ik enthousiast van word, is de vlog in de rode stoel bij Bammerdebam van die Brusselse man die zich Bob Fish noemt. Dat vind ik leuk, want die man heeft ook wat te vertellen, en dan luister ik graag."
Praktische info
- Oppervlakte: 450 m²
- Adres: Ulgersmaweg 14, 9731 BS Groningen
- Telefoon: +31 (0)505499698
- Email: info@akim.nl
- Website: https://www.akim.nl
- Openingsuren: donderdag en vrijdag van 9.00 tot 18.00 uur - zaterdag van 10.00 tot 17.00 uur
2 of 90