Winkel in de kijker: Strips & Zo (Alkmaar)

Er waren vroeger drie stripwinkels in Alkmaar. Paulus was de oudste en de bekendste. Daarnaast waren er nog Bookers en Strippers en De Zwarte Valk. Helaas is de eigenaar van Paulus in 2012 overleden en is de winkel gestopt. De Zwarte Valk hield er in 2016 mee op. Bookers en Strippers hield het voor bekeken in 2018. Toen heeft Michael Tames hun inventaris overgenomen en is hij met zijn eigen winkel begonnen in de Boterstraat.

Na vijf jaar in de Boterstraat liep het contract af. Ze waren daar ook uit hun jasje gegroeid. Het pand was te klein geworden voor alle strips die zij hadden. Daarnaast was de aanloop in het straatje niet groot. Ze zijn in 2023 verhuisd naar het huidige pand aan de Ritsevoort. Een stuk groter en op een A-locatie. Michael kan er nu rekenen op zijn assistenten Jhon en Barbara.

Michael: "Bij het starten van de winkel was het aanbod gevarieerd. Dat had ik nodig om de winkel op te starten. Behalve strips verkochten wij ook tijdschriften, ansichtkaarten, frisdrank en tabakswaren. Vandaar de benaming Strips & Zo. Maar mijn doel was altijd om een stripspeciaalzaak te hebben. Enkel de ansichtkaarten zijn gebleven omdat we daar een groot publiek voor hebben. Ook zijn wij nog een pakketpunt voor Vinted-go. Hierdoor krijgen wij een gevarieerd publiek over de vloer. En het moet gezegd worden: veel Vinted-klanten weten nu ook de weg naar onze strips te vinden."

"Ons klantenbestand bestaat uit de vaste, vaak wat oudere klanten. Maar er worden tegenwoordig veel goede strips op de markt gebracht voor een jeugdig publiek. Manga, Dogman, Hexeleintje, Het Dagboek van Cerise, enzovoort. Dus ik kan wel zeggen dat ook het jonge publiek hun gading vindt in onze winkel. Zij lezen natuurlijk andere strips dan het oudere publiek. Wel zie ik dat er ook nieuwe lezers bijkomen van tussen de dertig en veertig. Dwergen, Elfen, Magiërs en Orks & Goblins spreken deze lezers erg aan. Op deze manier maken ze ook kennis met het wat oudere werk."

"In het begin hadden wij ook Engelstalige manga, maar door de Coronacrisis kwam er een kink in de aanlevering en hebben wij dat assortiment afgebouwd. En Alkmaar is geen studentenstad. Hierdoor is er wat minder belangstelling voor dit genre. Momenteel komt er gelukkig weer veel Nederlandstalige manga op de markt, wat een groot en vooral jong publiek trekt."

De winkel heeft vijf meter aan bakken met tweedehands en aanbiedingen. Helaas kan Michael niet hun volledige tweedehandsvoorraad in de winkel plaatsen. Maar ze wisselen regelmatig het assortiment. Wel staan ze met Koningsnacht en op Shopping Zondag met een groot kraam voor de winkel.

Michael: "We hebben een minimale voorraad antiquarisch. We verkopen dan ook niet via Lastdodo of Catawiki. We richten ons voornamelijk op de nieuwere titels met een zo compleet mogelijk assortiment."

"Ik denk dat — net als in alle winkels — de bekende reeksen het beste lopen. Toen de nieuwe Guust Flater verscheen, hebben wij daar een kleine 1.500 exemplaren van verkocht. Dat was wel onze absolute topper. Maar van een nieuwe Asterix gaan er iedere keer rond de 600 albums de deur uit."

"Ik kan niet echt zeggen dat er iets slecht loopt. Voor iedere reeks is er wel publiek. We willen dan ook alles wat er uitkomt aanbieden. Natuurlijk zijn van sommige reeksen de aantallen die wij verkopen niet zo groot. Maar daar houden wij rekening mee bij het inkopen."

Michael houdt van een goed verhaal en van het geschiedenisgenre. Hij is van mening dat de reguliere stripuitgave te beperkt is om een goed verhaal neer te zetten. Michael: "Daarvoor zijn meer pagina’s nodig dan de standaard 48 of 56 bladzijden. Vaak begint een verhaal erg goed, maar dan beseft de auteur rond pagina 44 dat het tot een eind moet komen met vaak een teleurstellend einde. Dikkere uitgaven of verhalen in twee of drie delen hebben mijn voorkeur. Een van mijn all-time favorieten is De Kinderen van de Wind. Maar van Régis Loisel — met name zijn scenario's — kan ik erg genieten. Met deze twee doe ik wel veel reeksen en tekenaars tekort. Toen ik zelf nog een verzamelaar was, had ik ongeveer 45.000 albums, waar heel veel moois tussen zat."

Wat is volgens Michael het  meest speciale item in de zaak? "Helaas is dat boek niet meer leverbaar. Dan heb ik het over Middag van Rebecca Dautremer. Ik vertelde mijn klanten altijd dat dit het mooiste boek in de winkel was. Fantastische illustraties waarbij alle pagina’s zeer fijn gestanst zijn waardoor je door de pagina heen kon kijken. De lezer maakte bij het omslaan van de pagina visueel een aantal stappen verder het verhaal in. Gewoon geniaal."

Een paar keer per jaar worden signeersessies georganiseerd. Een stand op stripbeurzen bemannen, is geen optie. Strips & Zo is zeven dagen op zeven geopend en voor stripbeurzen is geen tijd. "In Alkmaar zijn de meeste winkel alle zondagen geopend. Veel klanten komen het liefst die dag. Dan is de stad en de winkel wat rustiger en kunnen zij ongestoord hun strips inslaan. Wij hebben ook een grote, goedlopende webshop met ruim 14.000 titels. Dagelijks komen hiervan de bestellingen binnen die wij het liefst dezelfde dag willen versturen. Helaas lukt dit niet altijd, maar snel leveren is wel ons kenmerk. Het zorgvuldige verpakken en het ruime assortiment stellen onze online klanten trouwens ook erg op prijs."

Desondanks vindt Michael het momenteel een stuk lastiger om een stripwinkel te runnen. "Voorheen ging de distributie voor veel (kleinere) uitgeverijen via Strips in Voorraad. Ron Poland zorgde ervoor dat alle winkels een duidelijk overzicht kregen van alles wat er verscheen. Hij bracht wekelijks de bestelling zelf naar alle winkels en daardoor kon je eenvoudig communiceren. Ron is twee jaar geleden met pensioen gegaan. Nu moeten wij veel bestellen bij Pinceel in België, en rechtstreeks bij een groot aantal uitgeverijen. Vooral dit laatste zorgt voor heel veel extra werk. De communicatie is bovendien niet altijd even duidelijk. Het is bijna een dagtaak geworden om aan je strips te komen."

"Ook zien veel uitgeverijen het belang van de stripspeciaalzaak niet meer zo in. Door verkoop via hun eigen websites komen de winkels op het tweede plan terecht. Wat zij vergeten, is dat de klant liever niet zijn strips bij allerlei uitgeverijen wil bestellen. Eén adres — de stripwinkel — is voor hen een stuk eenvoudiger. Een aantal uitgevers beseft niet dat de winkel een uithangbord is voor hun complete fonds, die een groot deel van hun voorraad in huis halen. Klanten willen graag iets in hun handen hebben én bekijken voordat ze tot de aanschaf overgaan. En dan heb ik het nog niet over het enthousiasme en vakkundig personeel van alle stripwinkels die dagelijks hun best doen om deze titels aan de man te brengen!"

"Die mindere aandacht voor de winkels is terug te zien in de steeds kleiner wordende kortingspercentages. Zo moeten wij luxe uitgaven soms inkopen met een marge van 15 of 20%. Dat is niet leuk meer en daar kunnen wij geen winkel van laten draaien. Wij bestellen dan ook enkel de aantallen die klanten vooraf doorgeven. Zo mist de uitgever de spontane aankoop."

"Het aantal winkels loopt achteruit. Veelal doordat een hele generatie, die decennialang een winkel heeft gerund, met pensioen is gegaan. Nieuwe aanwas is moeilijk door bovenstaande factoren en doordat een stripwinkel een kapitaalintensieve handel is. Een beetje het principe van de kip en het ei. Minder winkels, minder aandacht van de uitgeverij, minder animo om een winkel te beginnen. En dat op een moment dat de strip in Nederland het weer heel goed doet. Veel animo voor lezen en een mooi aanbod zorgen ervoor dat de strip een serieus medium is geworden."

"Maar om niet te negatief te eindigen: ik ben al mijn hele leven met strips bezig. Als lezer, verzamelaar en nu als winkelier. Er zijn weinig winkels waarbij je met zo’n mooi product mag werken en zo veel klanten blij kan maken. Ik ga dan ook elke dag met veel plezier maar mijn winkel!"

• Oppervlakte: 125 m²
• Adres: Ritsevoort 25, 1811 HP Alkmaar
• Telefoon: +31(0728445858
• E-mail: info@stripsenzo.nl
• Website: https://www.stripsenzo.nl   
• Openingsuren: maandag van 13.00 tot 17.30 uur - dinsdag tot vrijdag van 10.00 tot 17.30 uur - zaterdag van 10.00 tot 17.00 uur - zondag van 12.00 tot 17.00 uur