881 of 2447
Eerste versies Kuifje en Popeye vanaf vandaag publiek domein in de VS
Je hebt vast al her en der het bericht gelezen dat Kuifje, en ook Popeye, sinds 1 januari 2025 tot het publiek domein in de Verenigde Staten behoren. Voordat je je rijkt rekent door het personage van Hergé in een eigen stripverhaal op te voeren zonder daar voortaan auteursrechten voor te betalen, zijn er toch wat belangrijke kanttekeningen.
Oranje kuifje en witte handschoenen
Dit jaar is het vijfennegentig jaar geleden dat Kuifje voor het eerst opdook in Le Petit Vingtième. Dat is de termijn waarna boeken, films, liedjes, muziek, kunstwerken en stripfiguren hun auteursrecht enkel verliezen aan de andere kant van de Atlantische Oceaan, maar dan ook enkel daar, niet in Europa. Het gaat hierbij bovendien uitsluitend om de grafische versie zoals Kuifje er in dat eerste verhaal, Kuifje in het Land van de Sovjets, uitziet. Dat sluit automatisch het oranje kuifje van de stripheld uit, want die eerste versie verscheen in zwart-wit. Ook later opgedoken nevenpersonages als kapitein Haddock, de Janssens en professor Zonnebloem mogen nog niet gebruikt worden.
Een precedent is Mickey Mouse, waarvan enkel de allereerste tekenfilmpjes in zwart-wit sinds vorig jaar tot het Amerikaanse publiek domein horen. In 2025 behoren opnieuw enkele tekenfilmpjes van Mickey Mouse tot het publiek domein, een ervan waarin hij voor het eerst zijn kenmerkende witte handschoenen draagt. Een rechtenvrije Mickey met witte handschoenen mag daarom pas vanaf dit jaar in nieuwe versies opduiken.
Ook de spinazievretende zeeman Popeye van Elzie Crisler Segar, duizenden meesterwerken uit de literatuur, film en muziek van onder meer William Faulkner, Virginia Woolf, Ernest Hemingway, The Marx Brothers, Alfred Hitchcock en Maurice Ravel vallen vanaf vandaag in het Amerikaanse publiek domein. Daardoor kunnen ze nu in de VS vrij worden gekopieerd, gedeeld, gereproduceerd of aangepast zonder een cent te betalen. Net zoals bij Winnie The Pooh (sinds 2023) het geval was, staan er ook van Popeye diverse horrorfilms op stapel. Dat mag nu. Maar gene enkele nieuwe film of strip van Popeye mag hem opvoeren met zijn superkrachten dankzij spinazie. Die versie bestaat namelijk pas vanaf 1932, hoewel het personage al in 1931 melding maakt van spinazie, terwijl rechtenhouder King Features de rechten op dat specifieke stripverhaal niet heeft vernieuwd.
Kuifje in 2053 rechtenvrij in Europa
In Europa wordt de totale creatie rond Kuifje pas in 2053 publiek domein. Bij ons geldt de vrijstelling van de auteursrechten pas zeventig jaar na de dood van een auteur. Hergé overleed in 1983. Sommigen zijn daar al vele jaren op voorzien. In een oud interview verklaarde Lewis Trondheim dat hij een compleet stripverhaal van Kuifje in zijn archieven heeft die hij als nalatenschap aan zijn kinderen wil overdragen als hij in 2053 zelf niet meer kan meemaken dat het kan worden gepubliceerd. Bij Tintinimaginatio oftewel Moulinsart zijn ze ook al op langer beducht op die overdracht. Tegen dan zou het rechtenbedrijf achter het werk van Hergé eventueel zelf met een officieel nieuw album op de proppen komen.
Eerste aankondiging
Intussen meldt zich een eerste opportunist. Later deze maand start een crowdfundcampagne voor een nagelnieuw verhaal van Kuifje door de in Parijs geboren tekenaar Fabrice Sapolsky. Voor de Amerikaanse markt schiep hij onder meer Spider-Man Noir en creëerde One-Hit Wonder, Lady-Bird en No Future.
881 of 2447