Vernissage expo Alleen
Tekst: Brussels Stripmuseum / Wouter Porteman — © foto's: Wouter Porteman
De spannende jeugdreeks Alleen van Bruno Gazzotti en Fabien Vehlmann viert zijn twintigste verjaardag. Sinds 13 juni en nog tot 15 november 2026 kan je in het Brussels Stripmuseum de informatieve en interactieve expo Alleen, niet bang (om bang te zijn) bezoeken. Alleen-fan Wouter Porteman ging er een kijkje nemen en kwam met deze impressie terug.
Kleur aan horror
Alleen volgt een groep kinderen die op zichzelf zijn aangewezen in een wereld waaruit de volwassenen van de ene op de andere dag zijn verdwenen. Om te begrijpen wat hen is overkomen, zullen ze elkaar moeten helpen en talrijke beproevingen doorstaan, om hun plek te vinden in een wereld die even mysterieus als gevaarlijk is.
Alleen is een ode aan solidariteit en aan vriendschap, maar duikt ook in de wereld van de fantasy, thrillers en horror. De reeks richt zich bovendien op een jong publiek dat vaak wordt afgeschermd van dit soort emoties. Dood, oerangsten, overheersing, maatschappelijk geweld, onrechtvaardigheid of gevaar: Alleen durft deze thema’s frontaal aan te snijden en nodigt de lezers uit om hun angsten te overwinnen.
Alleen, niet bang (om bang te zijn) gaat in de eerste plaats over de zoektocht van de oorspronkelijke groep van vijf kinderen. In een meeslepend en doolhofachtig parcours gaan de bezoekers van boodschap naar boodschap, geleid door de sporen die Yvan, een van de hoofdpersonages uit de reeks, op de muren heeft achtergelaten. Diorama's, blow-ups, projecties en 3D-installaties brengen dit universum tot leven en laten je voelen wat het betekent om op jezelf aangewezen te zijn, zonder volwassenen, in een stad vol gevaren.
Aan het einde van dit eerste gedeelte komen de bezoekers in een open ruimte, afgeschermd door een schutting waardoor men kan kijken zonder gezien te worden. In het midden nodigt een kampement de kinderen uit om de albums te lezen of opnieuw te bekijken. Overal rondom komen de decors, personages en verhaallijnen van Alleen op ware grootte tot leven: hier kom je een Beschermer tegen, daar een Spiegelkind.
Wouter: "Dit gedeelte is voornamelijk in zwart-wit met enkel kleur voor de horrorelementen. Horror is de rode draad door de expo. Je komt toe in een spiegelwereld, het hoofdthema van Alleen. De eerste panelen zijn gewoon gespiegeld in de vloer. Uit de muren breekt er vaak een nachtmerrie door. Alleen is namelijk een strip over dode kinderen die een wereld geschapen hebben met hun eigen herinneringen, en dus ook nachtmerries. Het eerste luik gaat over de begrijpbare eerste cyclus. De plot wordt in eenvoudige zinnen uitgelegd op panelen. Afgewisseld met pancartes, origineel werk én zaken die kinderen kunnen aanraken."
Strijd van de stammen
Dan verschijnt er een tweede stem op de muren: die van curator Thierry Bellefroid. Zijn toelichting, bedoeld voor volwassenen, zoomt in op verklaringen voor het succes van de reeks, de basisbouwstenen en de manier waarop de auteurs hun jonge lezers begeleiden op hun reis door de wereld van hun angsten.
Tot slot, aan het einde van dit parcours leidt Yvan de bezoekers naar het schrijvershol. Daar ontdekken we het atelier van Bruno Gazzotti: enscenering, zwart-wit, gebruik van 3D, samenwerking met Usagi, de inkleurster van de reeks. Originele platen, schetsen, storyboards en documentatie geven inzicht in de grafische opbouw van Alleen. Vlak ernaast nemen we een kijkje in het kantoor van scenarioschrijver Fabien Vehlmann: een ideeënfabriek waar de mysteries, plotwendingen en de grote vragen die de reeks oproept worden bedacht.
Wouter: "Het tweede deel vertelt over de strijd van de stammen, het hele Limbus-gedoe. Eenzelfde aanpak alks het eerste luik en opnieuw heel interactief. Een groot overzicht van alle stammen met een quiz om de juiste figuren bij de juiste stammen te platsen, is echt wel essentieel om de tweede cyclus te begrijpen. Het derde deel is voor de klassieke liefhebber. De strip van A tot Z. Van scenario tot storyboard tot schets, uitgewerkte schets, plaat en ingekleurde plaat."
De totstandkoming van Alleen
Het toeval had een aardig handje in de totstandkoming van Alleen. Eind jaren 1990 zaten twee tekenaars, Ralph Meyer en Bruno Gazzotti, vol spanning te wachten op de pagina’s van hun scenarist, Philippe Tome. Omdat het wachten maar bleef duren, overwogen ze hun krachten te bundelen om samen een sciencefictionverhaal te schrijven, tot ze zich realiseerden dat scenarioschrijven misschien niet hun sterkste kant was. Op dat moment viel een album van Green Manor, de reeks van Fabien Vehlmann getekend door Denis Bodart, in handen van Gazzotti. Hij nam contact op met Vehlmann. De klik was er, zowel met hem als met Ralph Meyer. En al snel verschijnt hun eerste gezamenlijke boek, Een Wolkeloze Toekomst, bij uitgeverij Le Lombard.
Enkele maanden later, terwijl Fabien Vehlmann samen met Ralph Meyer aan de reeks IAN begint, laat de fax van Bruno een kenmerkend geluid horen. Er komt één vel papier uit met daarop de pitch voor Alleen.
"We wilden geen gewoon verhaal voor kinderen maken", vertelde Bruno Gazzotti in een interview met de tv-uitzending Kaboom!. "We wilden de sfeer van het grote avontuur terugvinden. Het avontuur dat we als kinderen in de pagina's van Robbedoes hadden gelezen. En een verhaal voor alle leeftijden maken." De uitdaging staat genoteerd. De vijf kinderen — Dodji, Leïla, Yvan, Camille en Terry — roepen als een madeleine van Proust een herinnering uit de kindertijd van Bruno Gazzotti op: De Sliert, van Jean Roba.
“Een stripreeks die op het echte leven lijkt, impliceert dat je er dierbaren in verliest”, legde Fabien Vehlmann uit. ”Dat betekent dus dat er op bepaalde momenten personages verdwijnen.” Voor de scenarist kan Alleen zo worden gezien als een soort antilichaam. "De reeks stelt kinderen in staat om te wennen aan een klein deel van het kwaad waarvan we weten dat het in de wereld bestaat... Maar ze biedt ook remedies voor dat kwaad...", zoals hij benadrukte in een interview op het stripfestival van Bastia.
Op de vernissage waren scenarist Fabien Vehlmann, tekenaar Bruno Gazzotti en inkleurster Patricia Tilkin alias Usagi aanwezig.
Download hier de pdf van het persdossier met aansluitend een interview met de auteurs.
Surf naar www.stripmuseum.be voor alle praktische info.
De stripreeks Alleen verschijnt sinds 2005 bij Dupuis in het Nederlands. In het Frans loopt de reeks vanaf deel 14 bij Rue de Sèvres. Op dit moment zijn er zestien delen verschenen. Van de eerste cyclusb (deel 1 tot 5) gaf Dupuis in 2019 een integrale in softcover en zonder bonuspagina's uit. Enkel in het Frans volgden nog integrales van de tweede cyclus (deel 6 tot 9) en derde cyclus (deel 10 tot 13).