Ditjes en datjes (10)

Onlangs was er een interview met Camille-tekenares Renee Rienties in Libelle te lezen.

Schoon volk op het huwelijk van een persvoorlichtster van Le Lombard. Van links naar rechts vieren André Franquin, Guy Bara, Edouard Aidans, Greg (met donkere bril), Dany (ook met donkere bril), André-Paul Duchâteau, Edgar Pierre Jacobs en Peyo. Vooraan knielen Jean-Pierre Talbot (de acteur die in de eerste Kuifje-films Kuifje vertolkte) en Tibet.

Bron: Fans d'André Franquin

De Belg Marcel Marlier (1930-2011) was de tekenaar van de oorspronkelijk door Gilbert Delahaye geschreven kinderboekenreeks Tiny. Daar volgde ook een animatiereeks uit en op basis daarvan twee strips. De boeken werden een internationaal succes met vertalingen in zo'n veertig talen met een verkoop van meer dan 110 miljoen exemplaren.

Een van de beroemdste fans was Michael Jackson. Op een dag wou de Amerikaanse popzanger absoluut originelen van Marlier met eigen ogen zien. Het kwam in 1997 tot een ontmoeting in het Plaza Athénée in Parijs. Bij dat onderonsje omhelsde de nochtans aan smetvrees lijdende Jackson de kinderboekenillustrator. Terwijl hij met de palm van zijn hand Marliers originelen streelde, zei hij: "God woont hierin."

Ondanks alle loftuitingen die Marlier te beurt vielen, weigerde hij een van zijn originelen aan de zanger te verkopen. Daar bleef het niet bij, want enkele jaren later werd Marlier in zijn slaap gewekt door een telefoontje. Michael Jackson aan de lijn, met het voorstel om een tekst van hem te illustreren. Ook dat heeft de tekenaar geweigerd.

Bron: Casemate nummer 200, april 2026

"Toen ik de Disney-studio's in de Verenigde Staten bezocht, had ik de keuze tussen de animatieafdeling of de stripafdeling. Ik heb gekozen voor het tweede. Tot mijn verbazing kwam ik er mijn albums tegen op het bureau van een van de tekenaars. Dat verraste en verbaasde me. Ik heb het aanvaard als een heel mooi compliment..."

Albert Uderzo, de tekenaar die zelf nooit school heeft gemaakt omdat het lang niet meevalt zijn tekenstijl te imiteren, was zelf ooit actief voor een tekenfilmbedrijfje. Onder de vlag van Studio Idéfix, die hij samen met René Goscinny had opgericht met eigen centen, zag hij een jongensdroom in vervulling gaan toen er werk kon worden gemaakt van zelfgeproduceerde Asterix-tekenfilms op z'n Disney's. Maar al het geld dat de twee hadden opzij gezet dankzij de inkomsten uit de stripreeks verdween zienderogen voor de productie van de tekenfilms. Dat was een wijze les.

Bron: dBD nummer 67, oktober 2012

Charel Cambré was op 16 april te gast in de talkshow De Tafel van Tine (ook beschikbaar in de app van Play). Hij vertelde over zijn die dag verschenen nieuwe album van de Kiekeboes, over luisteren naar “het volk” en stoppen met De Nieuwe Avonturen van de Kiekeboes om terug te keren naar de bron, over Amoras, Filip & Mathilde en een brief van de Nederlandse koning Willem-Alexander.

Vergelijking tussen mens en paard in een Franstalig kinderboek. Wij zijn zelf geen illustrator, maar we zouden dit toch wat anders in beeld hebben gebracht.

De inhoud van de wekelijkse podcast Stripjournaal.

"In deze nieuwe aflevering van Stripjournaal proberen Robin Vinck en Kurt Morissens de wereld van Pol, Pel en Pingo te begrijpen. Hun gids is Kim Duchateau. En ze verbazen zich erover dat Joris Vermassen na het winnen van een prijs aankondigt te stoppen met strips...

In het Belgisch Stripmuseum loopt tot 6 september 2026 een tentoonstelling rond Pol, Pel en Pingo, het Deense beertje dat al generaties lezers weet te bekoren. De expo neemt bezoekers mee langs originele illustraties, anekdotes en moderne interpretaties van Pol en zijn vrienden. Voor Kim Duchateau, de geestelijke vader van Esther Verkest, is dat geen verre kennismaking: hij is al jaren fan van de reeks en vertelt waarom Pol, Pel en Pingo voor hem zo goed blijven werken.

Daarnaast spreken we met Joris Vermassen naar aanleiding van zijn graphic novel Soldaat-Hovenier, waarmee hij de Stripschappening heeft gewonnen. In het gesprek gaat het over het ontstaan van het boek, de erkenning die het kreeg en de keuzes waar hij vandaag als maker voor staat.

Wat zou Stripjournaal zijn zonder Bas Schuddeboom? Onze kers op de taart vertelt over populariteitspolls en welke vreselijke gevolgen dat kan hebben voor stripauteurs.

Veel luisterplezier!"

Klik hier voor de podcast.

De Franse regisseur Jean Girault vergaarde zijn grootste faam dankzij de zes Le Gendarme-films met Louis de Funès in de hoofdrol. In 1971 draaide hij de film Le Juge, een adaptatie van het Lucky Luke-verhaal De Rechter, op zich ook weer gebaseerd op de historische figuur Roy Bean. De film flopte genadeloos en raakte vergeten. Het bijzondere is dat in deze film Lucky Luke is weggelaten en vervangen door een nevenpersonage dat naar de naam Buck Carson luistert. Buck werd vertolkt door Angelo Infanti die in veel Italiaanse (maffia)films meespeelde, maar ook in The Godfather als lijfwacht Fabrizio opduikt. Toch geldt Le Juge als de allereerste filmbewerking van Lucky Luke. Datzelfde jaar, in 1971 dus, kwam de eerste tekenfilm uit waarvan René Goscinny het verhaal speciaal voor de tekenfilm schreef: Daisy Town. Dat verhaal verscheen pas in 1983 als stripversie.

De historische rechter Roy Bean kende trouwens een bekende nazaat: tekenfilmmaker Tex Avery, de geestelijke vader van onder andere Bugs Bunny, Porky Pig, Daffy Duck en Droopy. In dezelfde familie kwam ook Daniel Boone voor. Hij was een Far West-legende, pionier, ontdekkingsreiziger en jager.

Peyo na het openen van een explosief cadeautje van Lolsmurf. Een lollige foto uit 1970.

Een onderonsje met Daredevil-scenaristen. Van links naar rechts: Charles Soule, Frank Miller, Stephanie Phillips, Chip Zdarsky en Ann Nocenti. Het had nog completer gekund met Brian Michael Bendis, Mark Waid, Joe Quesada, Marv Wolfmann, Roy Thomas, Kevin Smith, Ed Brubaker, Andy Diggle en anderen. De man die Daredevil — een blinde superheld die in het dagelijks bestaan een advocaat is — bedacht, was dan weer de in 2018 overleden Stan Lee. Tekenaar Bill Everett zette het personage in 1964 voor het eerst op papier, met wat assistentie van Jack Kirby.

Na een eerste tv-reeks in 2015, die drie seizoenen liep, loopt er sinds 2025 een tweede tv-reeks, te streamen op Netflix. Van deze Daredevil: Born Again kwam er in maart 2026 een tweede seizoen en een derde is intussen ook bevestigd. Een film met Ben Affleck in de hoofdrol werd in 2003 gereleased.

"Voor mij is Hergé de beste verteller. Bij hem gaat de vertelling voor op al de rest. Morris is de meest economische, hij zoekt enkel de efficiëntie. Zijn tekenstijl heeft nooit een lijn te veel en schept een impressie van ruimtelijkheid. Zelfs wanneer hij een complex beeld realiseert, blijft zijn doel de efficiëntie. Franquin is de meest indrukwekkende tekenaar. Zijn obsessieve kant bracht hem naar het zoeken van zoveel verschillende richtingen, zijn hele leven lang, dat hij erin slaagde vijf of zes esthetisch geslaagde stijlen te scheppen. Peyo is de tekenaar met het minste grafische kracht, maar hij haalde er het maximum uit. Wat Uderzo betreft, hij heeft altijd dezelfde stijl gecultiveerd, extreem complex om te tekenen, maar absoluut gemakkelijk om te lezen. Zijn tekenstijl legt de nadruk op de expressiviteit, de beweging en het leven. Hij is de tekenaar die het meest genereus is voor de lezer, hij doet alles om hen te plezieren. Zijn stijl is ook het zwaarst voor een tekenaar, want het vergt een grote inspanning. Heel concreet betekent het dat het onmogelijk is om een pagina in de stijl van Uderzo te tekenen in minder dan twintig uur, terwijl voor Morris je op vijf uur moet rekenen en voor Franquin op zijn minst twaalf uur. In de stijl van Uderzo moet je niet denken eraan te ontsnappen: je moet alles tekenen!"

Huidig Asterix-tekenaar Didier Conrad vergelijkt de tekenstijl van enkele grootheden uit de Franco-Belgische stripwereld. Hij is zelf de uitgesproken tekenaar om de vergelijking te kunnen maken. In de stijl van Morris tekende hij Kid Lucky en Cotton Kid. Op een sterk aan André Franquin verwante stijl bouwde hij zijn carrière op met onder meer De Onnoembaren en waagde zich later aan Marsu Kids, een na twee delen stopgezette spin-off van Marsupilami. De niet-vertaalde reeks Raj is grafisch schatplichtig aan Hergé en Edgar P. Jacobs. Nu alleen nog een verband met Peyo...

Bron: KaBoom hors-série nummer 1, juli 2015

Een welgevormd Wiske van Capia, het pseudoniem van de Belgische Sarah Capricci. Zij volgde de in 2024 schielijk overleden Étienne Willem op als tekenaar van de fantasyreeks Het Parijs der Wonderen. Willem was al aan deel 3 begonnen. Capia heeft het verder afgewerkt. Het album verscheen vorige maand in vertaling bij Dark Dragon Books.

Katsuhiro Otomo is vandaag 72 geworden. Je ziet ‘m hier op een nagebouwde motor uit de wereldberoemd geworden mangareeks Akira.

Foto uit 2016 op het stripfestival van Angoulême, het jaar nadat hij er de grote prijs had gewonnen.

© Selbymay

Originelen zijn altijd leuk om te zien. In 2019 lag deze tekening op de tekentafel van François Schuiten, die je sinds 2002 eigenlijk met baron hoort aan te spreken. Het is de cover van zijn Blake en Mortimer-verhaal De Laatste Farao, een buitenreeksalbum op scenario van de filmmakers Jaco van Dormael en Thomas Gunzig en ingekleurd door filmaffiche-illustrator Laurent Durieux.

De Valstrik, een Blake en Mortimer van Edgar P. Jacobs, was trouwens het album waar de vier medewerkers het meest van hielden. Schuiten: "Dit was het Blake en Mortimer-album dat ons alle vier het meest bij ons nekvel heeft gegrepen. Het was dan ook een heel gedurfd, haast vermetel boek voor die tijd. Er was toen, begin jaren 1960, ook heel veel rond te doen. Zo vond de Franse censuurcommissie het album ronduit gevaarlijk en te angstaanjagend waardoor het jarenlang niet mocht gedrukt worden. Die scènes met de reusachtige prehistorische libellen en de Elasmosaurus zijn ons altijd bijgebleven. Als er één ding was wat we subtiel wilden integreren in ons verhaal, dan was dit het. En voorts heb je in die strip de geweldige mix van techniek en het tijdreizen. Een prachtalbum!"

Bron: Interview met François Schuiten en Laurent Durieux

Op YouTube stond ooit een filmpje waarin je via een cameraatje op een modeltreintje kon meereizen door het indrukwekkend lang modeltreinparcours dat bij Roger Leloup thuis staat opgesteld. Treinen, maar ook vliegtuigen, komen voor in Yoko Tsuno 29: Engetjes en Valken dat in 2019 is verschenen. Leloup voert niet zelf de inkleuring van de albums uit, maar moet je deze voorbeelden eens zien van zijn kleurindicaties! In kleurpotlood geeft hij tot in de details aan hoe de inkleuring er moet uitzien. Hij is momenteel 92 jaar en zal tot de laatste snik zijn geesteskind blijven tekenen. En mocht het tekenen hem niet meer lukken, dan schakelt hij naar eigen zeggen over op vertellingen in de vorm van romans.

In 2007 had hij het volgende te vertellen over Yoko: "Vandaag zou ik het personage Yoko niet meer kunnen loslaten. Ik ben er diep aan gehecht geraakt. Ik heb geen controle meer over haar bestaan. Door al die tijd aan mijn zijde te leven, is Yoko een deel van mijn leven geworden. Voor mij is ze niet alleen een personage op papier dat alleen in de albums en in het hoofd van haar schepper leeft. Ze is zelfstandig geworden en is een echt meisje van vandaag geworden. Haar karakter is complexer geworden, haar persoonlijkheid rijker. Ik geloof dat Yoko nu haar volledige volwassenheid heeft bereikt."

In een interview voor Le Paratonnerre stelde hij het nog sterker: "Yoko is niet van mij, ze is van ons. Het zijn de lezers die ervoor hebben gezorgd dat haar avonturen konden doorgaan. Ik heb alles aan Yoko te danken."

Leloup en zijn vrouw hebben enkele kinderen. Een ervan heet Annick (oorspronkelijk Keum Sook). Zij is een meisje uit Korea dat ze hebben geadopteerd op haar vijfde. Annick heeft geen personages geïnspireerd voor de stripreeks, maar het bood Leloup wel een gelegenheid om zijn Yoko zich te laten ontfermen over Roosje, de Chinese adoptiedochter van Yoko. Voor sommige reacties van Roosje baseerde Leloup zich wél op zijn adoptiedochter.

"Philippe en ik waren echte koppigaards. We hadden vaak ruzie over de grappen. Trots speelde soms een rol, terwijl het eigenlijk gewoon de bedoeling was om goede komische albums te maken. Philippe is er niet meer. Daardoor zijn er ook geen conflicten meer. Maar toch maakt hij het me nog moeilijker, omdat hij er niet meer is om me te sturen en af te remmen. Hij was mijn beste vriend. Bij elke zin, bij elk vakje dat ik maak, vraag ik me af: 'Ben ik ons aan het verraden?… Ben ik hem aan het verraden?'"

Die vraag stelt tekenaar Janry, de andere helft van het duo Tome (Philippe Vandevelde) & Janry zich nog steeds sinds De Kleine Robbe deel 19 in 2022 het eerste album was na het overlijden van Tome in 2019.

De nog steeds succesvolle stripreeks De Kleine Robbe verdween gelukkig niet na het overlijden van Tome, net zomin dat Asterix verdween na het overlijden van scenarist René Goscinny in 1977. Janry daarover: "Toen René Goscinny overleed, vertelde Albert Uderzo me dat hij geschokt was toen hij op de voorpagina van de kranten las: 'Asterix is dood.' Het leek alsof zijn plaats zomaar was weggevaagd. Albert had zich het volgende beeld voorgesteld: de baas is dood, de magazijnmedewerker kan ons niets schelen. Het was voor hem een uitdaging om de avonturen van Asterix en Obelix weer op te pakken. Toen ik De Kleine Robbe overnam, dacht ik daaraan. Ook vandaag wil ik nog steeds nieuwe lezers winnen."

Beide citaten komen uit een interview van Le Paratonnerre.

Tom Waes kreeg uit handen van Dieter Steenhaut een ingekaderde Jommeke-illustratie overhandigd. De tekenaar mocht de doop van Waes' zeilschip De Tethys meemaken. Steenhaut noemde het "een eerste samenwerking". "En dan nu Zeilen Waes, naar de Noordpool!" Zeilen Waes is een reisprogramma met zijn zeilschip dat Tom Waes voor de VRT voorbereidt.

Een gag van Guust Flater. Nooit in een regulier album verschenen. Misschien omdat het er wat 'stomend' aan toegaat. Al zien we nu ook niet echt expliciet waar juffrouw Jannie naar grijpt in de teut van de koffiepot... 

André Franquin tekende dit voor een collectief stripverhaal in een uitgave van het Franse stripfestival van Angoulême. In 2006 werd de originele plaat via Artcurial geveild voor 21.819 euro.

In 2022 deelde Johan De Moor deze foto's van de muren die hij had beschilderd in hotel Yooma Urban Lodge in Anderlecht. En dan moet je alle kamers nog zien, want in elke kamer zijn grote illustraties opgehangen uit nogal wat Belgische en Franse stripreeksen.

"Hij had zijn eigen reeks, Dick Dicks, maar hij voelde dat hij het moeilijk had om die te maken. (...) Hij is een Amerikaanse detective wiens avonturen zich afspeelden tussen de New Yorkse wolkenkrabbers. Wanneer hij gangsters moest achtervolgen, liet René hem dat lopend doen, want hij hield er niet van auto's te tekenen. Bij mijn weten is hij de enige detective die achter dieven liep. De straten waren regelmatig verlaten. Op een keer had hij een scenario bedacht dat zich afspeelde in het hoofd van het Vrijheidsbeeld. Hij moest het tekenen in onder- en bovenaanzicht, maar daar kwam hij niet toe. Ik herinner me dat ik hem daar wat bij heb geholpen, maar hij heeft mij zeker geholpen bij andere zaken."

Albert Uderzo (links op de foto) over het begin van René Goscinny's vruchteloze tekencarrière. Hij is dan maar scenarist geworden van onder meer Asterix en Lucky Luke.

Bron: Bandes Dessinées nummer 10, november/december 2005

Je hoort niet te spelen met je eten. Dat deed stripmaker Sergio Salma (Nathalie) enkele jaren geleden wel. Hij had toen een reeks van zo'n driehonderd werkjes met fruit, groente, pasta, rijst, enzovoort geknutseld. In deze "La Pastafiore" herken je wellicht wel een bekende Milanese nachtegaal.

Een aanvulling van Alfons Moliné: "Er bestaat daadwerkelijk een keten van pasta- en pizzarestaurants in Spanje genaamd La Pastafiore!"

Voormalig De Rode Ridder-tekenaar Claus D. Scholz heeft voor tekenaars als Hec Leemans (Bakelandt) en Frank Sels (Zilverpijl, zie voorbeeld van Sels' hand) gewerkt. Over deze laatste wist hij in 2005 het volgende te vertellen aan StripNieuws.

"Frank, Jan Van Rooij en ikzelf vormden eigenlijk de basis van Studio Zilverpijl. Voor elk nieuw verhaal kwamen er links of rechts enkele tekenaars bij, maar die heb ik nooit echt ontmoet. In tegenstelling tot Studio Vandersteen werkten we niet allemaal samen onder één dak. Frank Sels vond dat maar niets. Toen het nieuwste verhaal klaar was, trok ik met de geïnkte platen onder de arm met het openbaar vervoer naar Deurne waar hij woonde. Ik herinner me nog als de dag van gisteren dat ik in één bepaald jaar maar liefst aan twintig verhalen meewerkte. Uiteraard deed ik van die albums niet meer alles. De potloodschetsen en het uittekenen van een aantal personages nam ik voor mijn rekening, maar de rest werd onder meer door Jan afgewerkt. Na zeven jaar werd het mij allemaal wat te veel. Zeker toen de paranoïde problemen met Frank zich begonnen op te stapelen. Zo dacht hij onder meer dat 'iedereen' hem Zilverpijl wilde ontnemen door tegen hem samen te spannen..."

In Claus' zeven hectische jaren verscheen er elke maand een nieuw verhaal van Zilverpijl op de Duitse markt. Sels werd in 1963 aangenomen door Willy Vandersteen en mocht als opvolger van Karel Verschuere meewerken aan de reeksen Karl May, Bessy en De Rode Ridder. Nadat hij uiteindelijk solo ging werken, begon hij medewerkers van Vandersteen af te snoepen, die allen terugkeerden. Tussen 1970 en 1988 verschenen 768 Duitse Zilverpijl-boekjes. In 1986, kort na zijn vierenveertigste verjaardag, pleegde Frank Sels zelfmoord.

In 2023 vond de vierjaarlijkse Wereldjamboree van de scouts plaats in Zuid-Korea. Met z'n vijftigduizend deelnemers uit meer dan honderdzeventig landen was deze vijfentwintigste editie het grootste internationale jeugdkamp ter wereld. Belgische scouts- en gidsenleden konden extra geld in het laatje brengen door een speciale editie van het Suske en Wiske-verhaal De Wervelende Waterzak te verkopen. Studio Vandersteen leverde extra illustraties. De striphelden sierden ook het logo en een affiche van de Belgische delegatie.

Voor de nieuwe uitvoering was een nieuwe cover getekend. Daar prijkt ook Jerom op, hoewel hij niet meespeelt in het verhaal. Een reden is omdat de vijf personages op de cover elk een van de vijf verschillende Belgische scoutshemden dragen.

De Wervelende Waterzak kwam in 1988 meteen als album uit zonder voorafgaande voorpublicatie in de kranten. Het was tevens het laatste verhaal dat Willy Vandersteen zelf had geschreven en waarvoor hij ook de voorbereidende potloodtekeningen schetste. Hij keerde hiermee terug naar zijn eigen jeugdjaren als scouts. Hij droeg de totemnaam Sluwe Vos.

De Wereldjamboree in Zuid-Korea werd helaas door enkele rampen geplaagd. De kinderen en hun leiders kregen te maken met overstromingen, drinkwatertekorten, problemen met sanitaire voorzieningen, extreme hitte, slechte afwatering en op de koop toe de dreiging van een tyfoon. Het leidde naar een gedeeltelijke evacuatie.

Een boodschap van André Franquin aan zijn vriend en collega René Goscinny, die voor hem in de jaren 1950 vele gags had geschreven van Ton en Tinneke. De eerste druk van dit Franstalige Guust-oblongalbum deel 3 verscheen in 1963. Franquin maakte er een tekeningetje in en schreef erbij: "Op zijn best is Guust voor jouw Asterix wat Zavatta voor Chaplin is. Vriend René, wees mild, hij doet hier een paar trucjes voor jou."

Charlie Chaplin hoeven we niet te introduceren in Franquins vergelijking. Achille Zavatta (1915-1993) was een in Tunesië geboren Franse circusclown die vooral in Frankrijk immens bekend was. Behalve pantomine deed hij ook aan acrobatie, dieren temmen, speelde hij muziek en kon hij overweg met de trapeze. Op het eind van zijn leven werd hij getroffen door een nierziekte. Hij kon een leven als dialysepatiënt niet lanter verdragen en pleegde zelfmoord. De dood van een clown.

Foto uit 1974 © Claude Truong-Ngoc