Welkom op deze pagina waarop we wekelijks een weetje uit de wondere wereld van het stripverhaal presenteren. Wees waakzaam, of dat doen wij wel in jouw plaats. Waar kan je je aan verwachten? Een waaier van anekdotes, triviale maar ware feiten en waanzinnig veel meer!
 
Klik verder naar alle eerdere updates:
080 "The Nagel Woman" in The Sandman en Watchmen
079 De kat van Iouri Jigounov en de Jeep van XIII
078 Wat is een graphic novel?
077 Lachen met Kuifje kostte Humo 25.000 euro
076 Uniek verjaardagscadeau
 
Klik verder naar archiefpagina 3 met Weetje 051 tot 075:
075 Raymond Macherots vingeroefening voor Chlorophyl
074 Jugurtha en de Rode Khmer
073 Jakke en Silvester, de vergeten verhalen
072 Ambachtelijk schilderen versus speed painting
071 Kleine meisje Sophie was ooit groot
070 Papegaaien papegaaien piraten na
069 Onpopulaire Krazy Kat in Pulp Fiction en op de arm van Michael Stipe
068 De pietà van Régis Loisel
067 Captain America nummer 1
066 Dubbel jubileum voor Rik Ringers
065 Rosinski's debuut in Kuifje
064 Kuifje, Robbedoes, Guus Slim en George Bush in de jungle
063 Marvano's Eeuwige Oorlog-haardroger in Lego
062 Bravo voor Edgar P. Jacobs
061 Interview met Guust Flater
060 Jodorowsky's mislukte Dune-verfilming
059 Tekenende Bob Dylan-fans
058 Ana Lima = Druuna
057 Van Albator tot Daft Punk
056 Lucky Luke door Jean Giraud / Blueberry door Morris
055 Wat een tekenaar lijden kan (door Chaland)
054 De oorspronkelijke Blacksad
053 Gewraakte martelscène
052 De klap op 29 september
051 Puzzleposter van het weekblad Kuifje
 
Klik verder naar archiefpagina 2 met Weetje 026 tot 050:
050 Alles van William Vance?
049 Geen blauwe reeksalbum van Het Gouden Paard
048 Reclame-Craenhals
047 Atalante naar Egyptisch-Amerikaans en Grieks-Brits voorbeeld
046 Dan Cooper in de ruimte
045 Senta Berger door Karel Biddeloo en Manara
044 Kolonel Crickett Clifton
043 Eric de Noorman inspireert kunstwerk
042 Onbekende comic van Jijé
041 Steven Sterk door André Franquin
040 Nevenpersonage uit Blueberry wordt hoofdpersonage in Bernard Prince
039 Brokkenmaker Christian Denayer fikste de klus
038 Sigaar op Largo Winch-cover mag niet
037 Per vergissing vervolgd
036 Popeye-bedenker goeie maatjes met Al Capone
035 Stephen Desbergs eerste stappen als scenarist
034 Brandweerman Étienne Schréder, van clochard naar topassistent
033 Manga: het geile gevaar
032 Voorloper Loopgravenoorlog
031 De dood van Corto Maltese
030 De divan van Raoul Cauvin
029 De IJstrein door Loisel en Alexis en het vervolg
028 Hermelijn en Samantha Fox
027 Milo Manara's geschiedenis van de mensheid
026 De echte Sam

 
Klik verder naar archiefpagina 1 met Weetje 001 tot 025:
025 Merho doet de filmtest
024 De ware dood van Bob Dalton
023 Jojo in actie
022 Yoko Tsuno en de Vineanen
021 Frankrijk - Brazilië: 3 - 0
020 Martin Lodewijk en het gecensureerde stripje van André Franquin
019 Bernard Prince alias Rob Palland
018 Dreigende Dinges bedreigde Japanners
017 Durango-voorloper
016 Soda in andere handen
015 Filmfotoverzamelaar Jean Giraud
014 Flaterfoon op waar formaat
013 Geweigerde Blake en Mortimer-verhalen
012 De Avonturen van Rikki en Pukki door Wil(ly Vandersteen)
011 De klare lijn uitgeklaard
010 Het filmbeest in François Schuiten
009 Marc Wasterlain had het niet makkelijk
008 De oorsprong van de ex-libris bij strips
007 Asterix en Guust Flater door Daan Jippes
006 De geboorte van Largo Winch in drie etappes
005 TikTak-tekenen met Morris, Roba, Franquin en Peyo
004 Werkloze Leo fantaseerde fauna en flora
003 Oranje Smurfen
002 Jorg de Vos en Yves Swolfs, de samenwerking die er had kunnen zijn
001 Jodocus uit Heinz betrokken bij bankoverval
 

Sinds begin 2012 hebben we een pauze ingelast voor deze rubriek.
Voorlopig zijn er geen verdere updates gepland.



 
17/12
 
 
"The Nagel Woman" in The Sandman en Watchmen
Toen we laatst een documentaire zagen over de making of van Duran Durans redelijk belangrijke plaat Rio (je pikt nog eens wat mee als je tot 's nachts zit te werken met de tv op de achtergrond) meenden we de platenhoes van ergens te kennen. De illustrator was snel gevonden: de Amerikaanse kunstenaar Patrick Nagel, het meest bekend van illustraties voor Playboy en effectief de plaat Rio uit 1982. "The Nagel Woman" werd in de jaren 1980 een begrip bij een groot publiek, zo ook bij stripmakers. Zijn dood in 1984, op amper 38-jarige leeftijd, is tegelijk schrijnend als grappig. Hij nam voor het goede doel deel aan een aerobicsessie met andere celebrities. Achteraf vond men hem dood in de wagen, gestorven aan een hartaanval. Het goede doel was fondsenwerving voor de American Heart Association.

Oké, we houden het bij zijn nalatenschap. Ook nog in de jaren 1980 dook in de comicserie The Sandman, van Mike Dringenberg en Neil Gaiman, het personage Desire op, meerbepaald in nummer 10 van november 1989, gebundeld in het tweede volume, The Doll's House. Over haar look waren Dringenberg en Gaiman het aanvankelijk niet eeens. Gaiman zag Desire als een mix van de androgyne David Bowie en zangeres Annie Lennox toen ze nog deel uitmaakte van Eurythmics met ook nog inspiratie uit de prints van Patrick Nagel. Dringenberg hield het op Duran Duran en beweert zijn eigen vriendin als een visuele inspiratiebron te hebben gebruikt. Letteraar Todd Klein werd verzocht om ook voor Desire, net zoals bij de andere hoofdpersonages in The Sandman, een eigen unieke lettering te hanteren. Desires dialogen werden geletterd in de stijl van de art nouveau, en leunden daardoor dicht aan bij alweer Patrick Nagel.

Een extra opgemerkte link naar Patrick Nagel in een iconische strip uit de jaren 1980 is Watchmen. In de filmversie hangt een Patrick Nagel-print in het appartement van The Comedian. Die is goed te zien in een scène waar Rorschach een kamer betreed. De decorontwerpers benadrukken met deze kleine toets dat het verhaal zich in de jaren 1980 (of toch een alternatieve variant) afspeelt. Wie ook een Patrick Nagel in huis had hangen, was het personage Patrick Bateman, de psychopatische yuppiemoordenaar uit American Psycho, dat eveneens is gesitueerd in de jaren 1980.


We wilen het niet te ver gaan zoeken, maar tot op de dag van vandaag laten vormgevers zich inspireren voor artwork dat is bestemd voor diverse doeleinden. Voor een lijn van T-shirts met de vier X-Women Phoenix, Rogue, Storm en Shadowcat bijvoorbeeld. En let dan eens op de gelijkenissen tussen twee van deze T-shirtontwerpen met twee Duran Duran-platen.




 
26/11
 
 
De kat van Iouri Jigounov en de Jeep van XIII
"Ik hou niet van auto's. Ik haat ze, want zij rijden katten dood", geeft Iouri Jigounov in dit video-interview van Cobra.be als reden op om zijn hekel voor het tekenen van auto's (en ook gebouwen) te verklaren. Voor de tekenaar van hypermoderne reeksen als Alfa en nu ook XIII toch een opmerkelijke uitspraak. Hij moet het wel tekenen, want zo staat het in het scenario, voegt hij er nog aan toe.

Dat Jigounov een grote kattenliefhebber is, manifesteert zich ook in een aardig knipoogje in zijn eerste XIII-album. In een Franstalig interview in Casemate 27 van juni 2010 werd hij op grootschalige manier voorgesteld als de nieuwe tekenaar van XIII. Toen een journalist de vraag stelde of hij een oplage van een half miljoen exemplaren indrukwekkend vond, relativeerde Jigounov dat snel. Dat hij integendeel niet euforisch is bij dit soort torenhoge oplages, weet hij enerzijds aan zijn leeftijd. Hij antwoordde ook nog: "Dat zal wellicht veranderen als ik mijn auteursrechten zal ontvangen. Maar waarom zou ik al geld tellen dat ik nog niet heb verdiend? Misschien leef ik niet lang genoeg om van mijn auteursrechten van XIII te profiteren." Die nogal morbide relativering vond op dat moment elders zijn oorzaak. Toen het interview werd afgelegd, maakte de tekenaar zich doodongerust over zijn kat die al 24 uur was verdwenen. Normaal is die niet langer dan een halfuur weg. Jigounov was er zeker van dat de kat nooit meer zou terugkeren, zeker niet met een vos in de buurt. "Zulke gebeurtenissen zetten je snel met de voeten op de grond", besloot hij.

Een dik jaar later, in Casemate 42 van november 2011, sloot hij een nieuw interview verheugd af met het nieuws dat zijn kat daags nadien toch nog werd teruggevonden. Het dier zat gevangen in de vogelkooi van de buren. Niets aan de hand, en wat heb jij daar nu eigenlijk aan? Niet veel, enkel dat je Jigounovs kat kan zien rondlopen in XIII 20: Mayflower Day. Het is Dorothy, de kat van Jim Drake, de jeugdvriend van XIII. De kat trippelt rond op pagina 15, 20 en 21. Het idee om XIII deze kat te laten redden uit een brand en zich daarna van haar lot aan te trekken, durven we bij deze toewijzen aan Jigounov, niet zozeer aan Yves Sente.



Dorothy's werkelijke baasje Jigounov knipoogde in het album ook naar zijn eigen 'baasje'. Op pagina 27 herken je in de pomphouder niemand minder dan William Vance, de voormalige tekenaar van de reeks XIII, die in deel 20 nog wel de historische scènes op pagina 42 tot 45 tekende. Op pagina 41 prijkt de naam van de zogezegde illustrator van deze scènes uit een boek "met schitterende illustraties van een Vlaamse kunstenaar..." Di e kunstenaar heet W. Van Cutsem oftewel William Van Cutsem, de echte naam van William Vance.



En we gaan nog een stapje verder. In hetzelfde prentje als de cameo van Vance staat rechts in beeld een Jeep. Product placement misschien? Neen, een vaststaand feit! Op 18 november werd een XIII Limited Edition van een Jeep Wrangler Sport diesel MY12 voorgesteld. Er rijden er amper dertien van rond per beschikbaar kleur zwart, wit en geel, in totaal dus 39 Jeeps. In XIII 20 rijdt XIII rond in een rode Jeep. Voor dit 'gadget' betaal je 31.990 euro. Je krijgt er bij aankoop van de Jeep een koffer bij met collector's editions van alle twintig albums en een gelimiteerde afdruk van een plaat, gesigneerd door de auteurs. Willen of niet, Jigounov moest deze Jeep dus wel tekenen, er was een lucratieve deal tussen het Amerikaanse bedrijf dat Jeep produceert en uitgeverij Dargaud! Toen we deze XIII-Jeep voorlegden aan een grote liefhebber van Vance en van XIII, bracht hij een Toyota-editie van Largo Winch in herinnering. Hij kende verzamelaars die deze Toyota Rav 4 twee keer kochten: "eentje om bij de colletcie te voegen, en eentje om mee in te pronken".



 
12/11
 
 
Wat is een graphic novel?
Wat is een graphic novel? De antwoorden lopen uiteen en studies over het relatief jonge stripsegment zijn schaars te noemen. Kurt Geeraerts boog zich over deze vraag en schreef er een 27 pagina's tellend artikel over. Hij is van opleiding Licentiaat Moraalwetenschappen en gegradueerde in de aanvullende studies Cultuurwetenschappen, richting Film- en Beeldcultuur aan de VUB.

Zijn conclusie omschrijft hij als volgt: "De graphic novel is geen (sub)genre, maar is een stadium in een logische evolutie van de strip naar meer kwaliteit."

De korte inhoud vind je hieronder.
1. Inleiding
•••a. Commercie en cultuurstrijd
•••b. Wat betekent de term vandaag?
2. Van comic strip tot graphic novel: een Amerikaans overzicht
3. Het stripverhaal: een Europese uitvinding
•••a. Bestaat de Europese strip?
•••b. Een kort overzicht
•••c. De Europese graphic novel
4. Manga, een verhaal apart
5. Besluit
6. Bibliografie

Klik hier voor het integrale artikel als pdf.



 
22/10
 
 
Lachen met Kuifje kostte Humo 25.000 euro
Tussen 1991 en 1994 parodieerde het weekblad Humo enkele bekende Kuifje-covers om er een actuele draai aan te geven. In chronologische volgorde vind je hierboven de covers van Humo 2648 van 6 juni 1991 waarin je voor een flink bedrag aan kleren kon winnen, gevolgd door een eerbetoon aan de eerste fictieve Belg op de maan en de eerste non-fictieve Belg in de ruimte, Dirk Frimout in Humo 2690 van 26 maart 1992. Deze illustratie diende om de jaarlijkse Pop Poll aan te kondigen. Twee jaar later, meerbepaald in Humo 2794 van 24 maart 1994, sierde opnieuw een 'Kuifje'-cover de Humo om opnieuw de uitslag van de Pop Poll aan te kondigen. We herkennen van links naar rechts Cowboy Henk, de goed gemummificeerde overleden koning Boudewijn (man van het jaar), Kuifje (plagiaat van het jaar), Walter Capiau, de toenmalig rijzende ster Paul De Leeuw, Jean-Luc Dehaene (lul van het jaar) en Marc Uytterhoeven (bekwaamste tv-figuur) en beo Walter uit het succesvolle tv-programma Morgen Maandag. Op de voorgrond geven Bert Vanderslagmulders en Bobje een impressie van Kuifje en Bobbie.


Ook nog in 1994 ging Kamagurka op hetzelfde elan verder. Hij liet Bert kritische co
mmentaren geven bij enkele prenten uit het Kuifje-album De Geheimzinnige Ster. Klik op de illustraties hierboven voor grotere versies van alle vijf pagina's. Ze werden achteraf ook gepubliceerd in de bloemlezing Het Leukste uit Humo dat in 2001 verscheen. In dit verhaal duidde Kamagurka de lezers op enkele tekentechnische fouten en maakte Kuifje ook wel een beetje (veel) belachelijk. De Humo-cover van die week kopte met De Geheimzinnige Bert. En deze keer was Moulinsart (die de rechten op het patrimonium van Hergé beheert) het grondig beu. Het deed Humo een proces aan. Humo verloor en moest 1 miljoen frank (25.000 euro) schadevergoeding betalen.

Deze affaire, die van alle tijden is wat Moulinsart betreft, verheelt niet dat Kamagurka nog steeds een fan is van Kuifje. In De Tijd van 22 oktober 2011 vertelt hij: "Zeker van zijn eerste tien albums ben ik fan, toen Hergé nog alles zelf deed. Later met Studio Hergé stonden er veel koks in de keuken. Al wil ik daar niet mee suggereren dat het niveau naar beneden is gegaan. Ik vond Hergé in zijn tijd een visionair. Neem nu het album De Geheimzinnige Ster, waar het altijd maar warmer en warmer wordt. Dat was al een afspiegeling van de klimaatopwarming. Tegelijk waren zijn albums erg laagdrempelig. Je kan misschien opwerpen
dat ze nu gedateerd zijn, maar als kind vond ik dat zeker niet. Kuifje was heel braaf, zo braaf dat het iets poëtisch kreeg. Onschuldig. En dan krijg je nu processen over racisme. Hergés eerste album, Kuifje in de Sovjetunie, kreeg ook veel kritiek omdat het zo rabiaat anticommunistisch was, maar achteraf bekeken zat Hergé er niet zo ver naast. Stalin heeft miljoenen mensen laten vermoorden. Ik ben als tekenaar niet echt geïnspireerd door Kuifje. Ik maak er een punt van niemand te imiteren die ik goed vind. Hergé keek op naar kunstenaars
zoals Andy Warhol, maar eigenlijk maakte hij popart avant la letrre."

Hardleers als het weekblad is, dreigde het in 2010 weer fout te gaan voor Humo. In de mediastorm rond de vermeende collaboratie van Willy Vandersteen, plaatste het een knipogend Wiske op de cover om een artikel over het collaboratieverleden van Vandersteen in te leiden. Haar rechteroogje vormde zich tot een hakenkruis. In dit geval geen fikse schadevergoeding, maar slechts een reactie van de kinderen van Vandersteen die lieten weten geschokt te zijn.


 
01/10
 
 
Uniek verjaardagscadeau
De helden van Hergé, Tibet, Roba, Albert Uderzo, André Franquin, Morris en Peyo zingen samen Un P'tit Beurre des Touilloux wat een parodie is op Happy Birthday to You. Bovenstaande illustratie sierde de hoes van een plaatje in 1972. Het werd samen met de originele illustratie cadeau gegeven aan Stéphane Steeman als verjaardagsgeschenkje. Van het plaatje werd slechts één enkel exemplaar geperst. Het is zodanig zeldzaam dat er maar weinig over geweten is en je het zelden tegenkomt in gespecialiseerde boeken en op websites. Ietsje beter verspreid zijn de dankkaartjes die Steeman achteraf verstuurde met een reproductie van de tekening. Wie is deze Stéphane Steeman dat hij van de grootste Europese tekenaars een uniek stuk kreeg?

Steeman is de zoon van Stanislas-André Steeman, een schrijver en illustrator uit Luik die een resem politiethrillers schreef waarvan er meerdere raakten verfilmd. Franse critici noemden hem de "Belgische Simenon", hierbij precies onwetend over het feit dat Georges Simenon zelf een Belg is. In 1998 schreef zoon Steeman een biografie van zijn vader. André-Paul Duchâteau hielp 'm hierbij. In de jaren 1960 vergaarde Steeman in Wallonië bekendheid als imitator (veelal van Jacques Brel), radiopresentator en komiek. Opnieuw met een Waalse stripscenarist, zijnde Yves Duval, werkte hij theaterstukken uit. Hij was dus veelvuldig verstrengeld met het stripmilieu. Hij sprak bijvoorbeeld ook de stem in van het Belgische personage in de Asterix-tekenfilm De Twaalf Werken van Asterix (1976). In 1991 stond hij echter aan de basis van een lastercampagne tegen Hergé.

Steeman was een grote verzamelaar van Hergé en bezat een enorme collectie. In 1991 stelde hij zijn verzamelning tentoon in Welkenraedt in de veelbezochte expo Tout Hergé. Datzelfde jaar, meerbepaald op 3 oktober 1991, ontmoette hij Léon Degrelle in zijn verblijf in het Spaanse Malaga. Steeman had de bedoeling om diens vermeende vriendschap met Hergé in woorden te vatten voor een boek dat er zou komen. Degrelle was de oprichter van de politieke partij Rex die tijdens de Tweede Wereldoorlog het fascistische gedachtegoed uitdroeg en collaboreerde met de Duitse bezetters. Zijn hele leven tot in 1994 verdedigde hij het nazisme en schreef negationistische thesissen. Een van zijn uitspraken is dat Kuifje op hem is gebaseerd.

In 1929 wierf Norbert Wallez Degrelle inderdaad aan als redacteur voor de krant Vingtième Siécle. Hergé schiep datzelfde jaar Kuifje voor de jongerenbijlage Le Petit Vingtième. Tijdens een verblijf in de Verenigde Staten stuurde Degrelle comics op naar Hergé. Nu goed, het Waalse satirische tijdschrift Pan kwam achter de ontmoeting van Degrelle en Steeman en meer nog achter Degrelles band met Hergé. Het verhaal werd breed uitgesmeerd in de pers. Steemans verzachtende uitspraken dat het tijd was om de feiten te laten rusten, deden hem eventjes geen goed. Hij heeft alleszins steeds Hérgé verdedigd tegen de beschuldigingen die van hem een collaborateur maakten.

Later verkocht Steeman een grote deel van zijn immense collectie aan Fanny Rodwell, de weduwe van Hergé, in de hoop dat er eindelijk een Hergé-museum zou komen. Dat wam er maar niet. In 2009 liet hij het voorzitterschap van Les Amis de Hergé voor wat het was. Dit genootschap had hij 25 jaar tevoren zelf opgericht. Ook nog in 2009 schreef hij het boek L'Escalade waarin hij zijn onenigheden met Nick Rodwell uit de doeken deed. Steeman stond op dat moment al langer op een echt bestaande zwarte lijst van journalisten, critici, publicisten, verzamelaars enzovoort die Moulinsart of Rodwell ooit kwaad hebben gedaan, althans in de ogen van Rodwell zelf.

Steeman treedt nog steeds op en is een overtuigd Belgicist. In 2008 schreef hij Ma Belgique à Moi. Hij schiet goed op met koning Albert II en koningin Paola.