Onderstaande bijdrage verscheen eerder in het Franse stripmaandblad Casemate nummer 31 van november 2010. De interviews werden afgenomen door Jean-Pierre Fuéri naar aanleiding van de verschijning van Largo Winch 17: Zwarte Zee. Alle antwoorden komen van Philippe Francq, drie keer aangevuld met extra commentaar van Jean Van Hamme.

COMMENTAAR BIJ PLAAT 26

Over de reeks: "Niet iedereen heeft de kans om twintig jaar lang een verhaal te kunnen vertellen. Veel series houden ermee op na desinteresse bij het publiek of omdat de tekenaar er geen zin meer in heeft. Een langlopende serie is een echt cadeau."

Over Christel: "Largo ontmoet opnieuw Christel uit deel 2. Toen was ze achttien jaar, hij zeventien. Personages terugzien na zo'n lange periode is spannend. Men heeft de indruk dat ze ondertussen een echt leven hebben geleid. Christel heeft niet meer hetzelfde vlakke gezicht dan als achttienjarige. Hier spelen we met de tijdparadox. Er is niet echt twintig jaar verstreken. Jean gaf een precieze tijdsduur, maar ik verkoos om Largo het over "al zo lang geleden" te hebben. Nu moet het zo'n dertien à veertien jaar later zijn dan het begin van de serie. Het maakt nu van hem, laten we zeggen, een dertiger."
Jean Van Hamme over de hereniging met Christel: "Largo is opnieuw te zien in Zwitserland, waarom zou ik 'm dat pleziertje niet gunnen om Christel opnieuw te ontmoeten? In het vervolg, waarin hij vastzit op een containerschip, zal hij niet veel kansen hebben om van de grond te gaan. Iedereen ontmoet op een dag wel eens iemand van wie hij jaren geleden hield. Het verschil is dat wij, als getrouwde en keurige heren, er niet ook nog eens mee in bed duiken."

Over dokter Stroegl: "Ik hield veel van de ontmoeting van Largo met dokter Stroegl. Hij was de vertrouwensman van zijn vader en Largo weet dat hij 'm enkel zou verraden onder dwang. Daarom wil hij zijn vel niet. Wanneer de man doorslaat en zijn angst toont, schenkt Largo 'm een glimlach. Hij is geen agressieve persoon. Ik heb trouwens nog niet eerder zoveel elkaar omhelzende of elkaar complimenterende personages getekend. Deze twintigste verjaardag maakt Jean wat sentimenteel. Nochtans is de huwelijksscène niet zo onschuldig en zal het nog doorwerken in het volgende deel. Geduld..."

Over nieuwe lezers: "Nieuwe lezers zullen niet weten dat de bruid blind is, noch dat Freddy de ex-piloot is van Largo. De lezer zal het pas te weten komen als de nieuwsgierigheid het wint en hij de voorgaande albums leest. Dat heb ik wel graag. Ik heb Kuifje niet in chronologische volgorde gelezen. De ontmoeting met kapitein Haddock in De Krab met de Gulden Scharen verraste me pas veel later."

COMMENTAAR BIJ PLAAT 27

Over Simon: "Simon is de enige met wie we pret kunnen beleven. Alle andere personages zouden hun geloofwaardigheid verliezen. Op het einde bevindt hij zich in een lastig parket. Maar de grappen houden daarmee niet op, beloofd!"

Over Luzern: "Ik overnachtte op mijn derde of vierde in Luzern. Mijn herinneringen zijn dus nogal vaag. Daarom ging ik een tiental dagen op reportage en huurde een helikopter (Philippe Francq is een gebrevetteerd piloot, red.) om enkele luchtfoto's te nemen. Het gebouw in de laatste prent is typisch voor Luzern. Het historische stadsgedeelte is prachtig. De huizen zijn, zoals op vele andere plaatsen in Duitsland, beschilderd van het voetpad tot de kroonlijst. De schilderijen vertellen de geschiedenis van de stad en dat alles met tekeningen van een ongekende finesse. Ik geef de raad om bij een bezoek aan Luzern er zeker te passeren. Misschien niet voor tien, maar voor een dag of twee-drie."

Over het knipoogje naar Kuifje: "Men zal me ongetwijfeld vragen of de vier pagina's die ik minder moest tekenen (want die worden ingepalmd door een brief van Largo Winch aan zijn werknemers en door een interview in een tijdschrift, red.) mooi meegenomen waren. In een boek maakt dat niet veel uit, maar de sequentie met teksten amuseerden me want het deed me een beetje denken aan De Scepter van Ottokar waarin Kuifje op het vliegtuig een brochure leest over Syldavië, "het koninkrijk van de zwarte pelikaan". Jean kennende twijfel ik er niet aan dat het een knipoogje is."
Jean Van Hamme over de tekstpagina's: "Ik had een probleem. Largo aan het hoofd van een economisch imperium kon de crisis van eind 2008 niet zomaar negeren. Maar ik wilde er ook niet het onderwerp van het verhaal van maken. Uit ervaring weten we dat de albums die het best lopen meer gericht zijn op actie en minder op het financiële aspect. Een brief van Largo aan zijn personeel legt eenvoudig de crisis uit. Vervolgens leek een interview in een prestigieus tijdschrift waarin Largo zijn oplossingen duidt me een goed antwoord. Minder geïnteresseerde lezers kunnen meteen in het verhaal duiken over de wapenhandel op de Zwarte Zee dat strikt genomen niets te maken heeft met de economisch crisis."

Over wereldverbetering: "Die pagina's met uitleg zijn een uitstekend middel om Largo's houding tegenover de economie te situeren. Ze tonen aan hoe een miljardair probeert de economische malaise op te lossen. Hij verlaagt de hoogste salarissen en durft een rechtvaardige handelswijze te hanteren. Je vindt weinig tot geen stripauteurs die rechts of extreemrechts zijn. Ze neigen allen naar links. In fictie is alles toegelaten, we kunnen het ons permitteren de wereld een beetje te verbeteren."

COMMENTAAR BIJ PLAAT 28

Over Silky Song: "De reactie van Christel in prent 3 maakt aan nieuwe lezers duidelijk dat, zonder verder meer over haar te weten, Siky, de piloot van Largo, het voor de vrouwtjes heeft. Deze vrouw is een fenomeen. Ze heeft geen klassieke uiterlijkheden van een pin-up en spreekt veel mannen in mijn entourage aan. Veel van hen vragen me of ze is geïnspireerd op een echte vrouw. Eigenlijk willen ze allemaal haar nummer hebben. Haar grootste fan is wellicht Yves Legrain Christ, de regisseur van Largo, de documentaire film over de making of van een van onze albums."

Over het prikkelen van lezers: "Hier zien we Largo en Christel voor en na het bedrijven van de liefde. Hetzelfde hebben we toegepast bij hun eerste ontmoeting in Groep W. Largo Winch is een serie voor het grote publiek waarbij het raadzaam is om enkel de fantasie van de lezers te prikkelen."

Over erotische tekeningen: "Als ik op een dag beslis om al mijn erotische tekeningen te publiceren, dan toon ik enkel onbekende mannen en vrouwen, en zeker geen personages uit onze strips. Ik bezit nu al enorm veel kleine erotische tekeningen, soms uit mijn hoofd getekend, soms ook naar de natuur. Het gebeurt dat ik volgens de inspiratie van het moment, een beroep doe op modellen."

COMMENTAAR BIJ PLAAT 29

Over boten: "Dit eigenaardige rode gebouw is een van de talloze kleine garages voor boten die je kan ontdekken aan de oevers van het meer van Luzern. Ik toon graag de relaties tussen personages, maar ik waardeer ook erg decors om de realiteit van een een stad te tonen. Dat heb ik geprobeerd voor Luzern zoals ik op een andere manier probeerde voor Hongkong in De Weg en de Deugd. Door te wandelen langs het meer sta je te kijken van de grote witte boten die dienst doen als autobus die toeristen vervoeren of gewoon mensen die boodschappen willen doen in Luzern. Ze varen langs alle dorpen in debuurt."

Over de zee: "Bepaalde scèenes die Jean schrijft hebben geen decoromschrijving. Daardoor kan ik zelf iets uitdokteren. Hier heb ik ook de vrijheid genomen om mijn voorkeur voor water en boten te demonstreren. Ik vroeg trouwenscaan Jean of het mogelijk was om het verhaal van het nieuwe tweeluik deze keer op zee te laten afspelen. Daar kwam het idee voor de wapenhandel op de Zwarte Zee vandaan. Maar op de laatste prent na, met een van Turkije wegvarend containerschip, bleef ik op mijn honger zitten. Ik kon gelukkig nog mijn hartje ophalen aan het meer van Luzern. Jean heeft me beloofd dat het volgende deel zich vooral op zee afspeelt!"

Over de laatste plaat: "Kunnen we afsluiten met een lach? Iedereen denkt dat van zodra de laatste plaat is afgewerkt ik mijn tekentafel opruim, terug naar de orde van de dag overga of op vakantie trek. Niets is minder waar. Wat volgt is de promotie voor het album (die Philippe Francq deze keer ook brengt naar de Boekenbeurs van Antwerpen, red.). En ik heb vaak meer werk na het afwerken van een album dan ervoor!"