De stijl

Nederlander Joost Swarte is zonder de minste twijfel een van de geniaalste tekenaars van diverse opeenvolgende generaties. Met goeie voorbeelden als Hergé etaleert hij zijn talent en visie in zijn strips op het gebied van lijnvoering, beweging, aankleding, techniek, helderheid, inkleuring, compositie, typografie, kortom stijl. Joost Swarte Bijna Compleet bundelt de meeste van zijn kortverhalen en gags die hij de laatste drieëneenhalve decennia voor uiteenlopende tijdschriften en klanten tekende. Zoals de titel van de uitgave correct definieert, is dit geen integrale uitgave van àl zijn strips. Maar de variatie is groot genoeg om zijn evolutie naar internationaal erkende graficus volkomen te begrijpen.

Daar waar Swarte tekentalent in overvloed heeft, schiet hij echter schromelijk te kort als scenarist. Je kan het immers niet allemaal hebben. Bijna geen enkel opgenomen verhaal overtuigt ons ervan dat Swarte ook een degelijke verteller zou zijn. Dit boek is een willekeurige en wispelturige verzameling met banale plotjes, langdradige complottheorietjes, sekscapades, hoogtepuntloze detectivehistories en flauwe pointes. Het is uiteraard allemaal beeldig getekend in diverse stijlen die geen gebreken vertonen. Maar men had ons net zo veel plezier kunnen doen met een — al dan niet bijna — complete verzameling van Swartes talloze illustraties zoals de inmiddels uitverkochte bloemlezing Leporello uit 2004. In Joost Swarte Bijna Compleet zijn enkele illustraties opgenomen en die springen er eigenlijk meer uit dan de kortverhalen op meerdere pagina's.

Wilde Oog & Blik | De Bezige Bij werkelijk de grafische kracht van Swarte eren dan ware een grotere uitgave raadzamer. Het geforceerde graphic novel-formaat begint ons namelijk ferm de keel uit te hangen, zie ook het oneerbiedig gereduceerde formaat van Jacques Tardi's laatste strip bij dezelfde uitgeverij. Vooral het oudere en meer gedetailleerde stripwerk van Swarte lijdt onder de verkleiningsmanie. En dat voor zo'n grote vormgever!

> DAVID STEENHUYSE --- januari 2012